“Con sợ gặp bài khó”, “Con sợ làm sai”, “Con sợ điểm kém”… Trước một bài thi Toán, mỗi học sinh có thể gọi tên nỗi lo của mình theo một cách khác nhau. Nhưng phía sau những câu trả lời ngắn ấy thường là cùng một cảm giác: không chắc mình có thể xử lý tốt bài thi khi chỉ có một khoảng thời gian giới hạn.

Trong một buổi trò chuyện với học sinh KioMath trước giờ làm bài, có bạn nói mình tự tin vì đã nắm chắc kiến thức. Có bạn lại thẳng thắn thừa nhận mình sợ bài khó, sợ điểm không như mong đợi. Những câu trả lời hồn nhiên ấy cho thấy bài thi Toán, với mỗi học sinh, không chỉ là những phép tính trên giấy. Đó còn là lúc các em đối diện với kỳ vọng và sự tự tin của chính mình.

Nỗi sợ bắt đầu từ đâu?

Một câu Toán khó có thể khiến học sinh lo lắng. Nhưng đôi khi, điều làm các em mất bình tĩnh lại là chưa biết bắt đầu từ đâu. Các em đọc đề nhiều lần, nhận ra vài dữ kiện quen thuộc nhưng chưa tìm được mối liên hệ giữa chúng. Thời gian tiếp tục trôi, và cảm giác “mình không làm được” xuất hiện trước cả khi các em thực sự thử giải bài.

Với những học sinh khác, nỗi sợ đến từ các lỗi nhỏ từng gặp: nhầm dấu, chép sai số liệu, quên điều kiện hoặc trình bày thiếu một bước lập luận. Có em giải đúng khi học trên lớp nhưng vào bài thi lại vội vàng, bỏ qua bước kiểm tra. Khi nhận kết quả, các em tiếc vì mình đã biết cách làm mà vẫn mất điểm.

Cũng có học sinh sợ điểm kém vì nghĩ rằng một bài kiểm tra chưa tốt đồng nghĩa với việc mình học Toán chưa tốt. Áp lực ấy khiến các em càng dè chừng trước câu hỏi lạ và ngại thử một hướng giải mới.

Có bạn sợ, cũng có bạn rất tự tin

Bên cạnh những lời thú nhận về nỗi lo, không ít học sinh trả lời rằng mình đã sẵn sàng cho bài thi. Sự tự tin ấy có thể đến từ việc các em đã ôn tập kỹ, làm quen với nhiều dạng bài và hiểu cách vận dụng kiến thức.

Tuy nhiên, tự tin khi làm Toán không có nghĩa là chắc chắn sẽ gặp toàn câu dễ. Một học sinh có thể vẫn thấy bài khó, vẫn cần thời gian suy nghĩ, nhưng không vội bỏ cuộc. Các em biết đọc lại đề, xác định phần mình đã hiểu, thử một cách làm rồi kiểm tra xem hướng đi đó có hợp lý hay không.

Đó là kỹ năng cần được rèn luyện trong quá trình học, qua từng bài tập và từng lần sửa lỗi.

Giúp học sinh bớt sợ bài thi Toán bằng cách nào?

Để bớt lo khi làm bài, học sinh cần nhiều hơn một lời động viên “cứ bình tĩnh là được”. Các em cần biết mình đang vững phần nào, còn hổng kiến thức ở đâu và thường mất điểm vì nguyên nhân gì.

Nếu học sinh chưa hiểu bản chất kiến thức, việc làm thêm thật nhiều đề có thể chỉ khiến các em quen với một số mẫu bài. Khi đề thay đổi cách hỏi, sự lúng túng lại xuất hiện. Nếu học sinh đã hiểu bài nhưng thường sai do đọc vội hoặc trình bày thiếu, các em cần được hướng dẫn cách phân tích đề, viết từng bước rõ ràng và dành thời gian kiểm tra kết quả.

Tại KioMath, giáo viên quan sát cả quá trình học sinh đi đến đáp án: các em đọc đề như thế nào, chọn hướng giải ra sao, mắc ở bước nào và có tự nhận ra lỗi sai hay không. Từ đó, việc ôn tập được điều chỉnh theo những khó khăn cụ thể của từng em. Học sinh cũng được khuyến khích giải thích cách làm, đặt câu hỏi khi chưa hiểu và thử sức với bài toán có cách hỏi mới.

Một bài làm sai không chỉ để chấm điểm. Khi biết vì sao mình sai và tự sửa được, học sinh có thêm kinh nghiệm cho lần làm bài tiếp theo.

Từ “con sợ bài khó” đến “con biết mình sẽ thử cách nào”

Không phải học sinh nào cũng bước vào phòng thi với tâm trạng giống nhau. Điều quan trọng là các em có đủ kiến thức và kỹ năng để không bị nỗi lo giữ lại ngay ở câu hỏi đầu tiên.

Khi biết chia một bài toán thành những phần nhỏ, bắt đầu từ dữ kiện đã có và bình tĩnh kiểm tra từng bước, học sinh sẽ dần thay đổi cách nhìn về bài khó. Một câu hỏi chưa giải được ngay không còn đồng nghĩa với việc “con không biết làm Toán”. Đó là một bài toán cần thêm thời gian để suy nghĩ.

Những lời chia sẻ lần này có thể rất khác nhau: có bạn hào hứng, có bạn tự tin, có bạn thành thật nói mình sợ điểm kém. KioMath trân trọng tất cả những cảm xúc ấy. Bởi khi hiểu học sinh đang lo điều gì, giáo viên mới có thể đồng hành đúng cách, giúp các em bước vào mỗi bài thi với tâm thế vững vàng hơn.