Sau mỗi kỳ nghỉ Tết, rất nhiều thầy cô bước vào học kỳ mới với một tinh thần đầy quyết tâm. Chúng ta tự nhủ: năm nay phải dạy tốt hơn, phải đổi mới nhiều hơn, phải học thêm phương pháp mới, phải làm học sinh tiến bộ rõ rệt hơn. Những mục tiêu đó không sai. Thậm chí, đó còn là biểu hiện của một người giáo viên có trách nhiệm và luôn muốn phát triển bản thân. Nhưng giữa rất nhiều chữ “hơn” ấy, có một câu hỏi ít khi được đặt ra: Vì sao chúng ta lúc nào cũng phải “nhiều hơn”? Có thể điều giáo viên cần lúc này không phải là làm thêm, mà là làm nhẹ lại. Dạy nhẹ hơn không có nghĩa là dạy qua loa, buông xuôi hay thiếu trách nhiệm. Dạy nhẹ hơn là biết giảm bớt những áp lực không cần thiết mà chính mình tự đặt lên vai. Đó là khi thầy cô bớt cầu toàn trong từng chi tiết nhỏ, không tự trách mình vì một tiết học chưa hoàn hảo, không ôm hết mọi vấn đề của lớp học về phía mình. Đó là khi chúng ta chấp nhận rằng sự tiến bộ của học sinh là cả một quá trình dài, không thể đo bằng một vài tuần hay một vài bài kiểm tra.

Nhiều giáo viên kiệt sức không phải vì họ thiếu năng lực, mà vì họ luôn cố gắng quá mức trong thời gian dài. Họ muốn mọi tiết học đều phải chỉn chu tuyệt đối, mọi học sinh đều phải tiến bộ nhanh chóng, mọi phản hồi từ phụ huynh đều phải tích cực. Khi tiêu chuẩn luôn ở mức cao nhất, sự mệt mỏi cũng âm thầm tích tụ. Trong khi đó, nghề giáo là một hành trình dài. Điều giúp chúng ta đi xa không phải là những cú bứt phá ngắn hạn, mà là sự bền bỉ. Một giáo viên ổn định về cảm xúc sẽ tạo ra một lớp học an toàn. Một giáo viên biết chăm sóc chính mình sẽ có đủ năng lượng để quan sát, lắng nghe và thấu hiểu học sinh. Một giáo viên không quá khắt khe với bản thân sẽ dễ bao dung hơn với những thiếu sót của học trò.

Học kỳ mới này, thay vì đặt mục tiêu “tốt hơn”, thầy cô có thể thử đặt cho mình những mục tiêu khác: Ít áp lực hơn. Ít tự trách hơn. Ít mệt mỏi hơn. Và nhiều yêu thương bản thân hơn. Bởi vì giáo viên không cần phải hoàn hảo. Giáo viên cần đủ sức để đi hết chặng đường của nghề – một nghề đòi hỏi rất nhiều trái tim và rất nhiều sự bền bỉ. Nếu được chọn một điều để “làm nhẹ đi” trong học kỳ này, có lẽ mỗi thầy cô sẽ có một câu trả lời khác nhau. Nhưng chỉ cần bắt đầu từ một thay đổi nhỏ, hành trình dạy học cũng có thể trở nên dịu dàng hơn rất nhiều.

Nếu được chọn một điều để làm nhẹ đi trong học kỳ này, thầy cô sẽ chọn điều gì?